Ravi Pandit passes away : रवी पंडित हे असे एक नाव आहे जे कदाचित आजच्या आधी तुम्ही कधीच ऐकले नसेल. भारतीय औद्योगिक क्षेत्रातील ते एक असे व्यक्तिमत्त्व होते, जे केवळ अफाट संपत्ती कमावल्यामुळे नव्हे, तर आपल्या पुरोगामी विचारांमुळे ओळखले जात असे.
BMW, Ford, Honda आणि General Motors यांसारख्या वाहन क्षेत्रातील दिग्गज कंपन्यांना त्यांनी सॉफ्टवेअर सहाय्य पुरवले होते; यावरूनच त्यांच्या महत्त्वाचा अंदाज लावता येतो. आज ८ मे २०२६ रोजी KPIT Technologies चे अध्यक्ष रवी पंडित यांचे निधन झाले. त्यांनी आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात एक Chartered Accountant म्हणून केली होती; तरीही आज त्यांचे नाव जगातील सर्वात यशस्वी उद्योजकांच्या पंक्तीत घेतले जाते.
ओळखते, त्यांचे मूळ नाव ‘शशिशेखर’ असे होते. आपल्या चार्टर्ड अकाउंटन्सीच्या अभ्यासात रवी हे सुवर्णपदक विजेते होते. पुढे त्यांनी MIT सोलन येथे तांत्रिक शिक्षण घेतले. तंत्रज्ञान आणि ज्ञान यांच्या या अद्वितीय संगमामुळेच त्यांना ‘इंडियन नॅशनल सायन्स ॲकॅडमी’कडून फेलोशिप प्राप्त झाली; आणि त्यानंतर त्यांनी कोव्हेंट्री, ॲमिटी, TVM आणि EMB या विद्यापीठांतून डॉक्टरेट पदव्या संपादन केल्या.
वडिलांची स्वप्ने साकार करणे हेच ध्येय
एका मुलाखतीत रवी पंडित यांनी सांगितले की, त्यांचे वडील शिकागो येथील ‘अलेक्झांडर ग्रँट’ या संस्थेत (फर्ममध्ये) कार्यरत होते. जेव्हा त्यांचे वडील भारतात परतले, तेव्हा त्यांचे वार्षिक उत्पन्न केवळ १५,००० रुपये इतके होते; याउलट, MIT मधील रवी यांची वार्षिक ट्यूशन फी तब्बल एक लाख रुपये होती. याच कारणामुळे, आपल्या शिक्षणाचा खर्च भागवण्यासाठी त्यांना कर्ज घ्यावे लागले. पुढे, १९५६ मध्ये त्यांच्या वडिलांनी ‘कीर्तने अँड पंडित’ नावाची एक संस्था स्थापन केली, जिथे १२ कर्मचारी कार्यरत होते. आपल्या मुलाने अशी एक कंपनी उभी करावी, जी आपल्या कामामुळे जागतिक स्तरावर नावारूपाला येईल, असे त्यांच्या वडिलांचे स्वप्न होते. याच महत्त्वाकांक्षेपोटी रवी यांनी स्वतःची तंत्रज्ञान कंपनी चालवत असतानाच ‘कीर्तने अँड पंडित चार्टर्ड अकाउंटंट्स’ KPCA ची सूत्रे हाती घेतली आणि तिचे रूपांतर भारतातील सर्वात मोठ्या Professional Services Firm मध्ये केले.
३६ वर्षांपूर्वी कंपनीचा पाया रचला
१९९० मध्ये, रवी यांनी त्यांचे भागीदार किशोर पाटील यांच्यासह ‘KPIT’चा पाया रचला ही एक अशी कंपनी आहे जी वाहन आणि Mobility क्षेत्रातील कंपन्यांना सॉफ्टवेअर-आधारित solutions पुरवण्यासाठी समर्पित आहे. आज, ही कंपनी युरोप, आशिया, अमेरिका खंड, जपान, चीन, थायलंड आणि भारत यांसह जगभरातील १५ देशांमध्ये आपला व्यवसाय चालवते. कंपनीच्या ग्राहक यादीमध्ये BMW, Ford, Honda आणि General Motors यांसारख्या क्षेत्रातील दिग्गज कंपन्यांचा समावेश आहे. सॉफ्टवेअर, AI आणि डिजिटल तंत्रज्ञानाच्या साहाय्याने उपाय पुरवण्यावरच कंपनीचे मुख्य लक्ष केंद्रित आहे. आज, जागतिक वाहन उद्योगाला उपाय पुरवणाऱ्या सर्वात मोठ्या कंपन्यांपैकी एक म्हणून या कंपनीने आपले स्थान निर्माण केले आहे.
शासनाचा दृष्टिकोन साकारण्यासाठीचे प्रयत्न
रवी पंडित सध्या एका अत्यंत महत्त्वपूर्ण शासकीय प्रकल्पावर कार्यरत होते; खाजगी क्षेत्रातून शासनाने आपल्या या मोहिमेसाठी निवडलेली ते एकमेव व्यक्ती होते. त्या काळात, रवी ‘National Green Hydrogen Mission’मध्ये सक्रियपणे सहभागी होते. शिवाय, देशाची नागरी आणि पर्यावरणीय धोरणे निश्चित करण्यात त्यांनी अत्यंत महत्त्वाची भूमिका बजावली आहे. ते ‘पुणे इंटरनॅशनल सेंटर’ आणि ‘जनवाणी’ या संस्थांचे सह-संस्थापकही होते; तसेच नागरी प्रशासन आणि सार्वजनिक धोरणांना समर्पित असलेल्या विविध संस्थांमध्येही त्यांनी मोलाची भूमिका पार पाडली आहे.
फोर्ब्सकडून गौरव
रवी पंडित यांच्या नेतृत्वाखाली, ‘KPIT’ या कंपनीने जागतिक स्तरावर आपला ठसा उमटवला असून, सध्या तिची Net Worth ४०,५०० कोटी रुपयांच्या घरात आहे. ‘फोर्ब्स’ने आपल्या २०२४ च्या अब्जाधीशांच्या यादीमध्ये ‘KPIT’चे अध्यक्ष आणि CEO यांचाही समावेश केला आहे. त्यावेळी, त्यांची एकूण संपत्ती अंदाजे १.२ अब्ज डॉलर्स म्हणजेच ११,४०० कोटी रुपयांच्या समतुल्य असल्याचा अंदाज वर्तवण्यात आला होता. गेल्या चार वर्षांच्या कालावधीत, कंपनीच्या Stocks ३,६०० टक्के इतका प्रचंड परतावा दिला आहे; तर केवळ गेल्या एका वर्षातच त्यांनी ८२ टक्के परतावा मिळवून दिला आहे. २०२४ या वर्षात, कंपनीने १,५०० कोटी रुपयांचा महसूल आणि २४० कोटी रुपयांचा नफा नोंदवला आहे
